Serwis ekonomiczny ING

Wiadomości zagraniczne

Wojna na Bliskim Wschodzie: Ropa powyżej US$100 za baryłkę, ale Trump przygotowuje grunt pod zakończenie wojny.

• Po stopniowym spadku cen ropy Brent w drugiej połowie dnia wczoraj, dziś rano jej ceny ponownie wzrosły w okolice US$105 za baryłkę w reakcji na irańskie ataki na infrastrukturę naftową w regionie. Wczoraj zostały zaatakowane pola naftowe Shah w Zjednoczonych Emiratach Arabskich (ZEA). Po ataku dronowym ponownie wstrzymano rozładunek ropy w porcie Fudżajra w ZEA, gdzie ładowano 2,4mln baryłek ropy dziennie. Drony uderzyły także w jedno z największych pól na świecie Madżnun na południu Iraku.
• Izrael poinformował dziś rano o rozpoczęciu nowej fali ataków na Teheran i stolicę Libanu Bejrut.
• Po raz pierwszy od początku wojny, Amerykanie ustanowili bezpośredni kanał komunikacji między wysłannikiem USA Steve Witkoffem i szefem MSZ Iranu Abbasem Aragczim. Prezydent USA Donald Trump stwierdził jednak, że nie chce teraz negocjować z Iranem. Administracja USA ma wątpliwości czy nowy przywódca Iranu Modżtaba Chamenei rzeczywiście sprawuje władzę i czy jest zdrowy. Trump powiedział jednak wczoraj, że niedługo zakończy wojnę z Iranem. Według Trumpa, Irańczycy chcą porozumienia. Szef MSZ Iranu powiedział, że cieśnina Ormuz jest zamknięta tylko dla wrogów i tych, którzy wspierają ich agresję, a państwa, które nie są stroną w wojnie mogą wysłać swoje statki przez cieśninę za zgodą Iranu.
• Żądanie Trumpa do udziału w ochronie statków przeprawiających się przez Ormuz zostało przemilczane przez Chiny. Chociaż Trump zapowiedział, że może opóźnić planowaną na początek kwietnia wizytę w Chinach, to sekretarz skarbu Scott Bessent łagodził ton i stwierdził, że spotkanie będzie zależeć od logistyki w czasie wojny z Iranem. Bessent spotkał się z wicepremierem Chin He Lifengiem w Paryżu.
• Wczoraj Trump stwierdził, że liczne kraje chcą pomóc w odblokowaniu żeglugi przez Ormuz. Powiedział, że Francja pomoże w tym USA, możliwe, że to samo zrobi Wielka Brytania. Rzecznik niemieckiego rządu oświadczył, że Niemcy nie wezmą udziału w działaniach militarnych w sprawie odblokowania Ormuz. Przez cieśninę przepuszczane są nieliczne statki. Wczoraj udało się to tankowcowi z Pakistanu.

USA: Neutralne dane z przemysłu i budownictwa.

• Wczorajsze odczyty danych z USA były neutralne. Produkcja przemysłowa wzrosła w lutym o 0,2%m/m (konsensus 0,1%, poprzednio 0,7%) przy 76,3% wykorzystaniu mocy produkcyjnych, podobnie jak miesiąc wcześniej. Indeks nastrojów deweloperów NAHB wzrósł do 38 (konsensus 37, poprzednio 37).

UE: Von der Leyen zapowiada dostosowanie EU ETS do nowych realiów.

• Szefowa Komisji Europejskiej (KE) Ursula von der Leyen powiedziała wczoraj, że system ograniczania i handlu emisjami EU ETS sprawdził się jako napęd transformacji, a teraz musi zostać dostosowany do nowych realiów. Zapowiedziała, że w ramach przeglądu zostanie określona bardziej realistyczna ścieżka dekarbonizacji. W czwartek o obniżeniu cen na energię będą dyskutować przywódcy państwa UE.
• KE ma wkrótce przyjąć benchmarki przemysłowe w ETS, uwzględniając obawy sektora o ilość bezpłatnych pozwoleń do emisji. Ma zostać zwiększony potencjał rezerwy stabilizacji rynkowej MSR, aby skuteczniej zapobiegać nadmiernej zmienności cen uprawnień do emisji. KE ma określić także bardziej realistyczną ścieżkę dekarbonizacji po 2030. Von der Leyen nie odniosła się do propozycji czasowego zawieszenia ETS. Dwa tygodnie temu zaproponowały to Włochy.

Wiadomości krajowe

Pokaźne nadwyżki w obrotach bieżących i towarowych w styczniu. Wyższe ceny energii pogorszą saldo handlowe od marca, choć nie stanowią zagrożenia dla równowagi zewnętrznej kraju.

• W styczniu rachunek obrotów bieżących zanotował zaskakująco wysoką nadwyżkę w wysokości €1153mln (konsensus: -€295mln, nasza prognoza +€291mln), wobec deficytu w wysokości €1698mln w grudniu 2025. W efekcie w ujęciu dwunastomiesięcznym deficyt obrotów bieżących obniżył się do 0,6% PKB z 0,7% PKB na koniec 2025 roku.
• Nadwyżka na rachunku obrotów bieżących w styczniu był wypadkową: nadwyżki towarowej €378mln (po deficycie €2298mln miesiąc wcześniej) i tradycyjnie wysokiej nadwyżki w handlu usługami €3276mln oraz deficytów: na rachunku dochodów pierwotnych €2417mln i  w dochodach wtórnych €84mln.
• Nadwyżka w obrotach towarowych wystąpiła przy wyraźnym spadku obrotów, wartość eksportu wyrażonego w euro spadła o 1,8%r/r, a importu obniżyła aż o 6,1%r/r, podczas gdy w grudniu obroty skokowo wzrosły o odpowiednio o 9,7%r/r i 10,1%r/r. Wynikało to z 1 dnia roboczego mniej niż rok temu, pewien wpływ mogła mieć sroga zima w styczniu br., która utrudniła aktywność w transporcie i logistyce. W ujęciu 12-miesięcznym saldo towarowe poprawiło się w styczniu do -1,3%PKB z -1,4%PKB miesiąc wcześniej.
• Komentarz analityków NBP, odnoszący się do zmian wartości agregatów handlowych w PLN, wskazuje na spadek dynamiki obrotów towarowych, co wynikało z mniejszej liczby dni roboczych niż rok wcześniej. W styczniu spadek wartości eksportu odnotowano w kategorii dóbr inwestycyjnych, zaopatrzeniowych i środków transportu, a  w produktach rolnych wynikało to ze spadków cen. Do spadku importu przyczynił się dalszy spadek cen ropy naftowej (dziś brzmi to jak odległa przeszłość) oraz efekt bazy. NBP wspomina także o spadku wartości importu towarów zaopatrzeniowych i dóbr inwestycyjnych. Wzrosty odnotowano natomiast w imporcie samochodów osobowych, części komputerowych oraz konstrukcji z żelaza i stali.
• Wojna na Bliskim Wschodzie i wyższe ceny surowców energetycznych nieco wybiją polską gospodarkę ze stanu równowagi zewnętrznej, ale zaburzenie powinno być w znacznie mniejszej skali niż w 2022 roku. Szacujemy, że gdyby ceny ropy naftowej i gazu ziemnego utrzymały się na poziomach odpowiednio US$100 za baryłkę i €50 za MWh do końca br., wówczas przy porównywalnym poziomie importu obu surowców jak w 2025 roku, wydatki importowe wzrosłyby odpowiednio o PLN26mld, tj. około 0,6%PKB. Dla porównania w 2022 wydatki na import ropy i gazu wzrosły o 1,3%PKB. Dodatkowo, punkt wyjściowy (prognozowany deficyt w obrotach bieżących 0,9%PKB w br.) jest niski, co we wspomnianym czarnym scenariuszu cen surowców energetycznych i innych czynnikach niezmienionych oznaczałoby deficyt w obrotach bieżących rzędu 1,5%PKB w br.
• Poziom nierównowagi zewnętrznej w Polsce pozostaje niski i nie ma większego znaczenia dla notowań PLN, odporność polskiej waluty w czasie silnych zawirowań na rynkach globalnych może być także zasługą aktywności BGK na rynku forex. Dla rynku EURUS$ kluczowe znaczenie będzie miał dalszy przebieg wojny na Bliskim Wschodzie oraz spodziewane decyzje globalnych banków centralnych. Kurs złotego pozostanie pod wpływem czynników globalnych oraz decyzji i komunikacji ze strony RPP.

Inflacja bazowa w lutym na poziomie celu NBP.

• Inflacja bazowa z wyłączeniem cen żywności i energii obniżyła się w lutym do 2,5%r/r z 2,7%r/r w styczniu – poinformował Narodowy Bank Polski (NBP). Spadek inflacji bazowej odzwierciedla hamującą dynamikę wynagrodzeń, co sprzyja spowolnieniu tempa wzrostu usług oraz dezinflacyjny wpływ importu tanich towarów z Chin. W najbliższych miesiącach głównym ryzykiem dla perspektyw inflacyjnych są rosnące ceny surowców energetycznych, zwłaszcza ropy naftowej.

W kwietniu Polska może otrzymać pierwsze środki w programie „Polska Zbrojna”.

• Polska otrzyma pierwsze środki w programie „Polska Zbrojna”, bazującym na europejskim Security Action For Europe (SAFE), w kwocie PLN28mld (zaliczka w wysokości 15% wnioskowanych środków) w kwietniu – poinformowała pełnomocniczka rządu ds. SAFE Magdalena Sobkowiak-Czarnecka. Do podpisania umowy między Polską, a Komisją Europejską (KE) ma dojść na przełomie marca i kwietnia.

MF: Wysoki deficyt budżetu państwa po lutym.

• Deficyt budżetu państwa po lutym wyniósł PLN48,5mld, wobec deficytu w wysokości PLN3,7mld w styczniu i rocznego limitu na poziomie PLN271,7mld – poinformowało Ministerstwo Finansów. Wyraźnie niższe niż w styczniu były w lutym dochody podatkowe, w tym wpływy z VAT. Na stronie dochodowej ciążyły także wpływy z podatku PIT.
• Dochody z VAT wyniosły w lutym PLN22,1mld, wobec PLN42,4mld w styczniu. Styczniowe wyniki były podbite grudniowymi inwestycjami publicznymi, w tym zbrojeniowymi. Z kolei niskie wpływy w lutym były związane ze spadkiem produkcji przemysłowej i produkcji budowlano-montażowej.
• Ujemna kwota wpływów z PIT w pierwszych dwóch miesiącach 2026 (-PLN24,7mld) to efekt przeprowadzonej w 2025 reformy finansowania jednostek samorządu terytorialnego (JST). W 2026 zwiększono wartość udziału samorządów w dochodach z PIT do PLN193,8mld z PLN74,1mld w roku ubiegłym.

MF: Podniesienie progu dochodowego PIT powyżej PLN120tys. byłoby nierozważne dla budżetu.

• Podwyższenie progu dochodowego PIT, z obecnych PLN120tys., właściwego dla stawki podatku 32%, byłoby nierozważne z punktu widzenia deficytu sektora finansów publicznych – poinformował resort finansów w odpowiedzi na interpelację poselską. Liczba podatników obciążonych stawką 32% wzrosła z 1,6% w 2009 do 7,6% w 2024. Przypomniano, że Polska jest objęta procedurą nadmiernego deficytu i jest zobowiązana do jego redukcji poniżej 3% PKB do 2028.

MF: W środę aukcja zamiany zamiast przetargu sprzedaży obligacji.

• W środę 18 marca Ministerstwo Finansów (MF) zorganizuje przetarg zamiany obligacji zamiast planowanej wcześniej aukcji sprzedaży z podażą na poziomie PLN7-13mld.
• Minister finansów i gospodarki Andrzej Domański zapowiedział, że resort będzie śledzić rentowności obligacji i dostosowywać działania do obserwowanych poziomów rynkowych. Zwrócił uwagę, że MF posiada PLN170mld poduszki płynnościowej.

Polska najbardziej atrakcyjnym miejscem inwestycji w CEE dla niemieckich firm.

• Polska pozostaje najbardziej atrakcyjnym kierunkiem inwestycji w Europie Środkowo-Wschodniej dla niemieckiego biznesu w 2026 – wynika z badania KPMG w Niemczech i Komisji Wschodniej Niemieckiej Gospodarki pt. „German-Central and Eastern European Business Outlook 2026. Wśród firm planujących inwestycje w regionie 56% wskazuje na Polskę jako miejsce ulokowania kapitału. Na kolejnych miejscach znalazły się: Ukraina (43% wskazań), Rumunia i Czechy (35%). W porównaniu z 2025 wzrosło zainteresowanie inwestorów Polską, Czechami i Ukrainą, a obniżyło się w przypadku Serbii, Węgier i Rumunii.

Komentarz rynkowy

Rynek FX: Wojna na Bliskim Wschodzie trwa, choć jej intensywność nieco osłabła w ostatnich dniach. 

• Kurs €/US$ zakończył poniedziałkową sesję pierwszym od tygodnia wzrostem notowań. Z jednej strony, bliskość poziomu 1,14 studziła chęć kontynuacji spadków, z drugiej – mimo trwających walk na Bliskim Wschodzie – ich intensywność wyraźnie obniżyła się w stosunku do pierwszych dni wojny, a kilka statków przepłynęło przez cieśninę Ormuz. W efekcie notowania €/US$ zwyżkowały wczoraj o blisko centa do poziomu 1,15, czym zakończyły serię czterech z rzędu dni spadkowych (pierwsza taka sytuacja od dwóch miesięcy). Sytuacja na Bliskim Wschodzie pozostaje kluczowa dla rynkowego sentymentu. Swoje apele o odblokowanie Cieśniny Ormuz i międzynarodową asystę dla statków nią przepływających ponawiał wczoraj Donald Trump. Ogłosił on także przełożenie kwietniowego spotkania z chińskim przywódcą. Dane makro pozostają drugoplanowe mimo, iż dzisiejszy odczyt indeksu ZEW z Niemiec prawdopodobnie wskaże na silne pogorszenie nastrojów. W dalszej części tygodnia (środa i czwartek) poznamy decyzje odpowiednio amerykańskiej Rezerwy Federalnej (Fed) i Europejskiego Banku Centralnego (EBC) w sprawie stóp procentowych. O ile nie oczekujemy zmian kosztu pieniądza, to narracja prezesów – zwłaszcza w przypadku EBC – może tonować rynkowe oczekiwania na rychłe podwyżki stóp procentowych w strefie euro.
• Wczorajsza zmienność kursu €/PLN wyniosła około 1,5 grosza i była najmniejsza od rozpoczęcia wojny na Bliskim Wschodzie. Przez większość dnia notowania koncentrowały się wokół poziomu 4,2650 wyczekując nowych impulsów. Bez echa przeszły krajowe dane o inflacji bazowej, co potwierdza, iż obecnie odczyty makro pozostają w cieniu sytuacji geopolitycznej. Z tego powodu nie oczekujemy reakcji w czwartek przy okazji publikacji rozbudowanego zestawu danych przez Główny Urząd Statystyczny. Nie bez znaczenia jest ponadto fakt, że inwestorzy dużo większą wagę przykładają do ścieżki przyszłej inflacji (pokłosie wysokich cen ropy naftowej) niż publikacji historycznych danych. Wtorek przynosi niewielki wzrost obaw o sytuację na Bliskim Wschodzie, co przekładać się będzie na presję na osłabienie złotego. Jego zakres nie powinien być jednak istotny. Poziom 4,30 pozostaje silnym oporem technicznym.

Rynek FI: Rynki bazowe w oczekiwaniu na wynik posiedzeń Fed i EBC.  

• Początek nowego tygodnia przyniósł kontynuację spadków dochodowości amerykańskiego długu zainicjowaną w piątek. Wczoraj rentowność 10-latki USA obniżyła się o około 5pb do poziomu 4,22%, choć nadal pozostaje w trendzie wzrostowym, a od początku wojny na Bliskim Wschodzie podskoczyła o 25pb. Kosmetycznych spadków doświadczyła wczoraj także rentowność Bunda, która oscylowała wokół poziomu 2,96% (okolice maksimum z października 2023 roku). Naszym zdaniem rynki przejdą obecnie w fazę wyczekiwania na wynik posiedzeń Fed (środa) i EBC (czwartek). Będzie to dobra okazja, by zweryfikować bieżące oczekiwania rynkowe. O ile uważamy, iż rynkowa wydłużona pauza w obniżkach stóp procentowych w USA będzie wpisywać w ostrożną narrację Jerome Powella, tak prawdopodobnie nie znajdziemy klarownego uzasadnienia dla oczekiwań na szybkie podwyżki stóp procentowych w strefie euro ze strony Christine Lagarde.
• Podwyższona zmienność nie opuszcza krajowego rynku długu. Wczoraj dochodowość zawróciła z okolic 5,80% o około 20pb. Pomocne w zniżce rentowności było ostudzenie oczekiwań odnośnie do podwyżek stóp procentowych. W poniedziałek kontrakt FRA12x15, który jeszcze w piątek wyceniał niemal 75pb na przestrzeni kolejnych 12 miesięcy, zniżkował o 15pb do 4,33%. Rynek nie reagował natomiast na 1) publikację inflacji bazowej za styczeń i luty, 2) zmianę formuły jutrzejszego przetargu Ministerstwa Finansów (ze sprzedaży na przetarg zamiany) oraz 3) zaskakująco wysokie dane o deficycie budżetu po lutym. W kolejnych dniach globalny poziom awersji do ryzyka będzie kluczowy dla kierunku zmian POLGBs. Tydzień zwieńczy przegląd ratingu przez agencję Moody’s, która we wrześniu minionego roku obniżyła perspektywę ratingu do negatywnej. Mimo, iż nie spodziewamy się obecnie cięcia oceny wiarygodności kredytowej kraju, to prawdopodobnie „przypomni” on inwestorom o wyzwaniach fiskalnych stojących przed Polską.