Serwis ekonomiczny ING

Wiadomości zagraniczne

Wojna na Bliskim Wschodzie: Wymiana ognia USA-Iran w Zatoce Perskiej.

• Amerykańskie dowództwo centralne poinformowało minionej nocy, że odparło irańskie ataki w ramach samoobrony podczas tranzytu przez Cieśninę Ormuz, a okręty nie doznały uszkodzeń. Prezydent USA Donald Trump stwierdził w ABC News, że zawieszenie broni z Iranem wciąż obowiązuje. Wcześniej irańskie wojsko oskarżyło USA o jego naruszenie po tym jak Amerykanie zaatakowali irańskie porty. Te wydarzenia podbiły ceny ropy Brent w okolice US$101 za baryłkęm a gazu ziemnego TTF (1M) powyżej €45 dzisiaj rano, podczas gdy wczorajsze dołki były blisko US$96 i €43.
• Dziennik Wall Street Journal donosi, że jeszcze w tym tygodniu USA mogą wznowić wsparcie dla statków przepływających przez Cieśninę Ormuz w ramach Projektu Wolność. Według dziennika jego nagłe zawieszenie w poniedziałek wynikało z ograniczeń w użyciu baz w Arabii Saudyjskiej i Kuwejcie, które wczoraj zostały zniesione. Wcześniej Trump uzasadniał ten ruch prośbą Pakistanu oraz postępami w negocjacjach z Iranem.
• Według amerykańskiego wywiadu Iran może przetrwać blokadę morską przez 3-4 miesiące. Według doniesień Washington Post, Iran ma wciąż posiadać 70% zapasów rakiet, podczas gdy poprzednie szacunki CIA mówiły o 50% zapasów.

USA: Trump odłożył wyższe cła na unijne samochody do 4 lipca. Sąd unieważnił 10% cła globalne.

• Po rozmowie z przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulą von der Leyen, Trump ogłosił, że daje UE czas do 4 lipca na wdrożenie porozumienia handlowego z USA. W przeciwnym razie podniesie cła na towary z UE. Oznacza to, że Trump wycofał groźbę podniesienia ceł na unijne samochody do 25%, co miało nastąpić w tym tygodniu.
• Wczoraj Sąd ds. Handlu Międzynarodowego USA orzekł, że 10% cła globalne, wprowadzone w miejsce zniesionych ceł przez Sąd Najwyższy, są nielegalne i postanowił o wstrzymaniu ich poboru. Cła może przywrócić jednak sąd apelacyjny.

USA: Jobless claims bez zaskoczeń. Dziś raport payrolls.

• W ubiegłym tygodniu zarejestrowano 200tys. nowych wniosków o zasiłek dla bezrobotnych, lekko poniżej konsensusu 200tys. oraz po 190tys. tydzień wcześniej. Natomiast według raportu firmy Challenger, Gray & Christmas w kwietniu liczba zapowiadanych zwolnień pracowników wyniosła 83,4tys. i spadła o 20,9%r/r, po tym jak miesiąc wcześniej spadła o 78%. Dane te, podobnie jak wcześniej publikowane w tygodniu odczyty ADP czy JOLTS, pozytywnie rokują na dzisiejszą publikację raportu payrolls.

Strefa euro: Sprzedaż detaliczna spadła w marcu, ale mogło być gorzej.  Niemiecka produkcja przemysłowa mniej optymistyczna niż wczorajsze zamówienia.

• Według danych Eurostatu, sprzedaż detaliczna w strefie euro spadła w marcu o 0,1%m/m, co było lepszym wynikiem od -0,3% według konsensusu. Jednakże dane za luty zostały zrewidowane lekko w dół do -0,3% z -0,2%. Wzrost sprzedaży w ujęciu rocznym pozostaje słaby (+1,2%r/r po 1,3% miesiąc wcześniej).
• Dzisiejszy odczyt produkcji przemysłowej w Niemczech rozczarował, szczególnie po rozbudzeniu optymizmu przez wczorajsze dane o zamówieniach przemysłowych. Produkcja spadła w marcu o 0,7%m/m, poniżej konsensusu +0,4%, po spadku o 0,5% miesiąc wcześniej. W ujęciu rocznym produkcja spadła o 2,8%r/r.

Banki centralne: Zaskakująca podwyżka stóp procentowych w Norwegii. W Szwecji i Czechach stopy bez zmian.

• Norges Bank podniósł wczoraj stopę referencyjną o 25pb do 4,25%, podczas gdy analitycy spodziewali się utrzymania stóp bez zmian. Decyzje banków centralnych Szwecji i Czech nie zaskoczyły. Riksbank pozostawił stopę referncyjną na poziomie 1,75%, a CNB na poziomie 3,50%.

Wiadomości krajowe

Dziś podpisanie umowy pożyczkowej SAFE i decyzja S&P w sprawie polskiego ratingu.

• Dziś o 13:30 w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów dojdzie do podpisania umowy pożyczkowej SAFE (Security Action For Europe) między polskim rządem, a Komisją Europejską (KE). Polska, która jest największym beneficjentem europejskiego programu militarnego (€43,7mld) podpisze umowę jako pierwszy kraj Unii Europejskiej (UE).
• Dziś po zamknięciu rynków agencja ratingowa S&P dokona aktualizacji oceny ratingowej Polski. Spodziewamy się, że ocena wiarygodności kredytowej pozostanie bez zmian („A-„), ale nie można wykluczyć, że S&P pójdzie śladem Fitch i Moody’s i obniży perspektywę ratingu. W 2025 deficyt sektora general government przekroczył 7% PKB, a dług publiczny jest na ścieżce szybkiego wzrostu. Jednocześnie brak współpracy rządu z prezydentem oraz kalendarz polityczny powodują, że w najbliższych latach mało prawdopodobne są zdecydowane działania oszczędnościowe, które mogłyby zatrzymać narastanie długu.

Prezes NBP: Inflacja zgodna z celem NBP, ale ryzyko podwyżek stóp wzrosło.

• Wczorajsza konferencja prasowa prezesa Narodowego Banku Polskiego (NBP) sugeruje przesunięcie nastawienia Rady Polityki Pieniężnej (RPP) w kierunku nieco bardziej jastrzębiej Ewentualna podwyżka stóp procentowych zależy od tego jak długo inflacja będzie utrzymywała się powyżej 3,5% i czy prognozy pokażą jej powrót do przedziału celu.
• Podczas majowej konferencji prasowej prezes NBP stwierdził, że inflacja w Polsce jest nadal zgodna z celem inflacyjnym i mieści się w paśmie dopuszczalnych odchyleń od celu inflacyjnego tj. 2,5% (+/- 1 pkt. proc.). Dlatego też RPP pozostawiła stopy procentowe bez zmian. Adam Glapiński podkreślił, że obserwowany w ostatnich miesiącach wzrost inflacji to konsekwencja wzrostu cen paliw za sprawą konfliktu na Bliskim Wschodzie. Ceny ropy naftowej na światowych rynkach pozostają wysokie (ponad US$100/bbl), co jest czystym szokiem podażowym, który będzie podbijał inflację w najbliższych miesiącach.
• Prezes Glapiński podobnie jak przed miesiącem podkreślił, że obecny szok energetyczny ma mniejszą skalę niż w latach 2021-22. W szczególności dotyczy to rynku gazu. Również wzrost cen węgla jest niski, co pozwala stabilizować ceny energii elektrycznej.
• W ocenie NBP nie grozi nam tak wysoki wzrost inflacji jak w trakcie poprzedniego szoku. Ceny surowców rolnych są niższe niż przed rokiem. Nie ma zakłóceń dostaw towarów innych niż surowce energetyczne. Kurs złotego pozostaje stabilny. Szokowi podażowemu nie towarzyszy nadmierny wzrost popytu. Wzrost PKB prawdopodobnie spowolnił w 1kw26 w porównaniu do 4kw25. Sytuacja na rynku pracy jest mniej napięta niż we wcześniejszych latach, a wzrost płac w przedsiębiorstwach w 1kw26 był najniższy od 5 lat. Ponadto zatrudnienie w przedsiębiorstwach nadal się obniża. Także stopy procentowe w Polsce i na świecie są niższe niż u progu poprzedniego kryzysu energetycznego.
• Jednocześnie Adam Glapiński podkreślił, że bank centralny nie bagatelizuje szoku energetycznego i monitoruje rozwój sytuacji gospodarczej. Zwrócił uwagę na wzrost inflacji bazowej, w tym wzrost cen biletów lotniczych. Prezes podkreślił podwyższoną niepewność, która powoduje, że obecnie nie można ocenić skali i trwałości wzrostu inflacji.
• Odnosząc się do czynników, które będą decydowały o przyszłych decyzjach w sprawie stóp procentowych przewodniczący RPP zwrócił uwagę na ceny surowców energetycznych, decyzje regulacyjne w zakresie nośników energii oraz podatkowe w odniesieniu do cen paliw (akcyza, VAT). Zwracał także uwagę, iż skok cen energii działa dwukierunkowo, tj. podnosi inflację, ale jednocześnie jest negatywny dla siły nabywczej gospodarstw domowych i perspektyw konsumpcji. W ocenie NBP perspektywy wzrostu gospodarczego na 2025 pogorszyły się i obecnie należy się spodziewać wzrostu PKB w tym roku o ok. 3,5%, a nie ok. 4% jak szacowano w marcowej projekcji inflacyjnej. Prezes Glapiński przyznał, że wzrost cen paliw przełoży się na wzrost cen innych towarów i usług, ale NBP musi brać pod uwagę wpływ szoku na aktywność gospodarcza i inflację w średnim terminie.
• W imieniu RPP jej przewodniczący zakomunikował, że Rada się nie zawaha, jeżeli trzeba będzie podjąć działania na rzecz zahamowania nadmiernego wzrostu inflacji.
• Prezes Glapiński przyznał, że prawdopodobieństwo podwyżki stóp NBP wzrosło od kwietniowego posiedzenia RPP. Oceniając rozkład ryzyk dla zmian stóp procentowych w przyszłości nie wykluczył podwyżki stóp procentowych, natomiast perspektywa obniżki stóp została oceniona jako mało prawdopodobna. Sygnałem do podwyżki stóp procentowych byłby wzrost inflacji powyżej górnej granicy odchyleń od celu NBP i prognozy wskazujące na jej utrzymywanie się powyżej tego poziomu w średniej perspektywie.
• Rada pozostaje w trybie wyczekiwania (wait-and-see) i obserwowania wpływu szoku energetycznego na polską gospodarkę, ale odnotowuje wzrost ryzyk inflacyjnych. Konferencja prasowa sugeruje nieco większą ostrożność i wzrost obaw inflacyjnych niż sugerował to komunikat po majowym posiedzeniu Rady. NBP chce zapobiegać odkotwiczeniu oczekiwań inflacyjnych dlatego prezes wskazuje, iż szanse na podwyżkę wzrosły a obniżki nie są rozważane, jednocześnie jego ocena sytuacji wskazuje, że obecny skok energii to szok podażowy (zwiększający inflację, ale też obniżający tempo PKB) a zagrożenie inflacyjne jakie niesie jest mniejsze niż w latach 2019-23. W naszej ocenie w najbliższych miesiącach stopy NBP pozostaną bez zmian, a ważnym wydarzeniem będzie publikacja lipcowej projekcji makroekonomicznej, która nakreśli perspektywy dla inflacji i wzrostu gospodarczego w drugiej połowie tego roku i  w przyszłym roku. Kluczowym elementem funkcji reakcji RPP jest to jak długo inflacja będzie pozostawała ponad poziomem 3,5%. Wciąż zakładamy przejściowy charakter szoku inflacyjnego, choć trwające napięcia na Bliskim Wschodzie zwiększają ryzyko wydłużenia okresu z wysokimi cenami ropy i gazu, przy wciąż ograniczonym pass‑through.

MF: Konflikt na Bliskim Wchodzie dotychczas bez większego wpływu na gospodarkę – Andrzej Domański.

• Sytuacja na Bliskim Wschodzie nie miała do tej pory większego wpływu na polską gospodarkę – uważa minister finansów i gospodarki Andrzej Domański. Dodał, że w budżecie państwa nie ma już miejsce na nowe programy pomocowe, a rząd musi się skupić na wydatkach na obronność i na nowych inwestycjach. Stwierdził również, że spodziewa się stopniowego zmniejszania się deficytu budżetowego.

MF: Na koniec kwietnia PLN187,7mld na rachunkach budżetowych.

• Na koniec ubiegłego miesiąca na rachunkach budżetowych znajdowało się PLN187,7mld – poinformowało Ministerstwo Finansów (MF). Do końca roku ministerstwo przekaże na rynek PLN137mld.

MF zaoferuje bony skarbowe za PLN3-6mld.

• Na dzisiejszej aukcji MF zaoferuje 46-tyg. bony skarbowe o wartości PLN3-6mld – zgodnie z zapowiedzią z miesięcznego planu podaży długu.

Komentarz rynkowy

Rynek FX: Rynki finansowe wciąż uzależnione od doniesień z Bliskiego Wschodu. Publikacja danych non-farm payrolls tego nie zmieni.

• Mimo, iż wczoraj nie poznaliśmy żadnych przełomowych informacji na temat możliwości zakończenia konfliktu USA – Iran, to rynek utrzymywał ostrożny optymizm. Kurs €/US$ kontynuował wzrosty, choć w skromniejszym zakresie niż w środę, sięgając poziomu 1,1775. Niemal od miesiąca zakres ruchów €/US$ ogranicza się do przedziału 1,1670 – 1,18. Obecnie wraz ze wzrostem pozytywnych nastrojów notowania kierują się w stronę górnego ograniczenia, którego pokonanie jednak – naszym zdaniem – może okazać się trudne. O ile sygnały zbliżenia stanowisk USA – Iran generują wzrost apetytu na ryzyko, to jednocześnie studzą oczekiwania na podwyżki stóp procentowych w strefie euro. Co więcej, dane makroekonomiczne ostatnich tygodni z unii monetarnej – w przeciwieństwie do Stanów Zjednoczonych - zaskakują w większości negatywnie. Dziś rynki finansowe wciąż pozostaną zakładnikami doniesień z Bliskiego Wschodu. Informacje o atakach USA na Iran i ostrzale amerykańskich okrętów wojennych przez Iran sugerują, że o postępy w negocjacjach między stronami może być trudno. Chwilowo uwaga inwestorów może się także koncentrować na publikacji danych non-farm payrolls z USA. Odczyt powyżej konsensusu będzie symbolicznie wspierał dolara. Dziś istotne dla losów €/US$ mogą okazać się ponadto liczne wypowiedzi przedstawicieli Europejskiego Banku Centralnego (Lagarde, Schnabel, de Guindos, Cipollone), choć nie zakładamy, by miały one istotnie odbiegać od zaostrzonej narracji prezes banku z końca kwietnia.
• W ślad za zwyżką kursu €/US$ umacniał się złoty. Notowania €/PLN obniżyły się wczoraj o około grosz do poziomu 4,2250 notując trzecią z rzędu spadkową sesję (pierwsza taka sytuacja od czterech tygodni). Poza utrzymującym się optymizmem globalnych rynków finansowych (pokłosie informacji z Bliskiego Wschodu nt. możliwości zakończenia wojny) wsparciem dla złotego były w czwartek także komentarze prezesa Narodowego Banku Polskiego. Zgodnie z naszymi przewidywaniami Adam Glapiński zaostrzył narrację w stosunku do kwietnia, czym utrzymał rynkowe oczekiwania na podwyżki stóp procentowych pod koniec 2026 roku. Dziś złoty pozostanie pod dominującym wpływem czynników zewnętrznych. Doniesienia dotyczące sytuacji USA – Iran pozostaną nadrzędne dla kierunku zmian kursu €/PLN.

Rynek FI: Prezes NBP zgodnie z oczekiwaniami zaostrza narrację. Dziś decyzja agencji S&P w sprawie ratingu Polski.

• Dochodowość obligacji amerykańskich stabilizowała się w czwartek, po wyraźnym spadku dzień wcześniej wynikającym z optymizmu odnośnie do zakończenia wojny na Bliskim Wschodzie. Wczoraj rentowność 10-latki USA koncentrowała się wokół poziomu 4,36%. Nastrój stabilizacji – mimo nieznacznie taniejącej ropy naftowej – utrzymywał się także w przypadku notowań Bunda. Dochodowość 10-latki niemieckiej oscyluje wokół poziomu 3,0% a więc dokładnie środka niemal 2-miesięcznego przedziału 2,90 – 3,10%. Dziś źródłem zmienności bazowych rynków długu poza możliwymi doniesieniami na temat konfliktu USA – Iran będą dane z amerykańskiej gospodarki (non-farm payrolls) i wypowiedzi przedstawicieli Europejskiego Banku Centralnego oraz Fed.
• Po gwałtownym spadku rentowności POLGBs w środę (dochodowość 10-latki zniżkowała aż o 20bp do 5,60%) wczorajsza sesja przyniosła próbę stabilizacji notowań. Wsparciem w ograniczeniu zmienności był spokój bazowych rynków długu. Z kolei bardziej jastrzębia narracja prezesa Narodowego Banku Polskiego miała jedynie niewielkie przełożenie na rynkowe wyceny. Notowania kontraktów FRA wzrosły symbolicznie i nadal utrzymują scenariusz podwyżek stóp procentowych o 50bp w perspektywie 12 miesięcy. Dziś Ministerstwo Finansów zainicjuje majową ofertę długu sprzedażą 46-tygodniowych bonów skarbowych. Także dziś – lecz po zamknięciu rynków – decyzję w sprawie ratingu Polski podejmie agencja S&P. Uważamy, iż „przypomnienie” inwestorom o wyzwaniach fiskalnych stojących przed Polską utrzymywać będzie stawki asset swap na podwyższonych poziomach w nowym tygodniu. Ocena wiarygodności kredytowej powinna pozostać bez zmian, ale nie można wykluczyć zmiany perspektywy na negatywną.