Serwis ekonomiczny ING

Wiadomości zagraniczne

Wojna na Bliskim Wschodzie: Rynki znów wierzą w porozumienie USA-Iran.

·       Po kolejnych zapowiedziach prezydenta USA Donalda Trumpa o bliskim porozumieniu USA-Iran, inwestorzy znów wierzą w taką możliwość, choć reakcja jest dosyć wstrzemięźliwa. Dziś rano ropa naftowa Brent kosztuje około US$88 za baryłkę, a gaz ziemny (TTF 1M) €47 za MWh, we wczorajszym szczycie było to odpowiednio US$95 i €51.

·       Trump ogłosił wczoraj, że porozumienie z Iranem może zostać podpisane w ciągu najbliższych kilku dni w Europie z udziałem wiceprezydenta JD Vance’a. Po przyjęciu dokumentu Iran natychmiast zniesie blokadę Cieśniny Ormuz, a USA zniosą blokadę morską. Według Trumpa na treść porozumienia ramowego zgodził się duchowy przywódca Iranu Modżtaba Chamenei. Trump napisał, że koncepcja i szczegóły porozumienia zostały zatwierdzone przez wszystkie zaangażowane strony, w tym USA, Izrael, Arabię Saudyjską, ZEA, Katar, Turcję, Pakistan, Bahrajn, Kuwejt, Jordanię, Egipt i inne.

·       Według Trumpa, zgodnie z porozumieniem Iran nigdy nie zdobędzie broni jądrowej, a do porozumienia skłoniły Teheran ostatnie amerykańskie ataki. Trump napisał, że odwołał ataki planowane na noc z czwartku na piątek. Wcześniej groził mocnym uderzeniem i  w niedalekiej przyszłości przejęciem wyspy Chark, która jest dla Iranu kluczowym punktem przeładunkowym ropy naftowej.

·       Iran nie potwierdził oficjalnie informacji o uzgodnieniach,. Agencja Fars napisała, że władze Iranu nie zatwierdziły jeszcze umowy z USA, ale zapewne to zrobią. Rzecznik irańskiego MSZ napisał, że władze w Teheranie nie podjęły jeszcze decyzji ws. porozumienia.

·       Wpis Trumpa o porozumieniu miał zaskoczyć premiera Izraela Benjamina Natanjahu. Jego biuro poinformowało, że Izrael nie jest stroną tego porozumienia.

·       W rejonie Cieśniny Ormuz utrzymuje się zagrożenie dla żeglugi, wczoraj siły amerykańskie zestrzeliły dwa irańskie drony szturmowe.

USA: Jobless claims lekko powyżej konsensusu, inflacja producencka 6,5%r/r.

·       Wczorajsze dane z USA nie przyniosły dużych niespodzianek. Liczba nowych wniosków o zasiłek dla bezrobotnych (jobless claims) wyniosła 229tys., lekko powyżej konsensusu 220tys. i 225tys. w poprzednim tygodniu.

·       Inflacja producencka PPI pnie się górę. W maju indeks PPI wzrósł o 6,5%r/r (konsensus 6,4%, poprzednio 5,7%), po tym jak w ujęciu m/m ceny wzrosły o 1,1%m/m (konsensus 0,7%, poprzednio 1,1%). W ujęciu bazowym, po wyłączeniu z indeksu cen żywności i energii, ceny wzrosły o 4,9%r/r i 0,4%m/m (konsensus 5,4% i 0,5%, poprzednio odpowiednio 4,9% i 0,7%). Dane za kwiecień zostały zrewidowane w dół.

Strefa euro: EBC podniósł stopy procentowe o 25pb, ale prezes Lagarde unikała zobowiązania do kolejnych podwyżek.

·       Zgodnie z oczekiwaniami analityków i wycenami rynkowymi, wczoraj Rada Prezesów podniosła stopy procentowe EBC o 25pb, w tym stopę depozytową do 2,25%. W komunikacie napisano, że wojna na Bliskim Wschodzie generuje presję inflacyjną i wywołuje niepewność, ale podkreślono, że Rada Prezesów nie ma z góry określonej ścieżki dla stóp procentowych.

·       Podczas konferencji prasowej, prezes EBC Christine Lagarde powiedziała m.in., że:

·       decyzja o podwyżce stóp EBC była jednogłośna,

·       inflacja powinna powrócić do celu w 2poł27,

·       ryzyka dla inflacji są skierowane w górę, a dla wzrostu PKB w dół,

·       opisując różne scenariusze makro, prezes EBC wspomniała nawet o możliwej obniżce, a później stwierdziła, że polityka ECB „będzie jaka będzie”.

·       W kwartalnej aktualizacji prognoz makroekonomicznych, EBC zrewidował prognozę inflacji na 2026 w górę (do 3,0% z 2,6% prognozowanego w marcu, dla 2027 odpowiednio do 2,3% z 2,0%), a prognozę wzrostu PKB w dół (do 0,8% z 0,9% prognozowanego w marcu, dla 2027 odpowiednio do 1,2% z 1,3%). Są to wyniki dla scenariusza bazowego, ale obok niego ECB przedstawił także bardziej pesymistyczne warianty: niekorzystny i dotkliwy.

·       Zakładamy, że EBC podniesie stopy po raz drugi w 3kw26. Instrumenty rynkowe wyceniają 40pb podwyżki łącznie do końca br.

Turcja: Stopy bez zmian, referencyjna na poziomie 37%.

·       Wczoraj bank centralny Turcji utrzymał stopę referencyjną na niezmienionym poziomie 37%. Było to już trzecie posiedzenie z rzędu, na którym nie zmieniono parametrów polityki pieniężnej.

Dziś czerwcowy odczyt indeksu zaufania konsumenta według Uniwersytetu Michigan.

 

Wiadomości krajowe

NBP: Dziś bilans płatniczy za kwiecień.

·       Dziś Narodowy Bank Polski (NBP) opublikuje dane o bilansie płatniczym w kwietniu. Szacujemy, że rachunek obrotów bieżących zanotował deficyt w wysokości €342mln (konsensus -€505mln), co stanowi lekkie pogorszenie w porównaniu z odczytem za marzec (-€234mln). Tym samym 12-miesięczny deficyt obrotów bieżących w relacji do PKB pozostanie na poziomie 0,8% PKB.

·       Ze względu na wahania cen surowców, szczególnie interesujące będą dane dotyczące dynamiki obrotów towarowych. Według naszych prognoz eksport towarów, wyrażony w euro, wzrósł w kwietniu nieco powyżej 5%r/r wyższy niż przed rokiem, import wzrósł o niecałe 2%r/r, zaś deficyt obrotów towarowych wyniósł -€425mln.

Ministerstwo Energii: Trwają analizy w sprawie dalszego działania pakietu CPN.

·       Minister energii Miłosz Motyka poinformował, iż resorty energii, aktywów państwowych i finansów prowadzą analizy, ale jeszcze nie podjęły decyzji w sprawie ewentualnego przedłużenia obowiązywania programu Ceny Paliwa Niżej (formalnie program CPN wygasa w czerwcu). Przypomnijmy, iż miesięczny koszt utrzymywania programu CPN to PLN1,6mld. Jednym ze źródeł finansowania jest planowany podatek od zysków nadzwyczajnych. Ten „wysiłek dla budżetu”, jak to określił minister Motyka, sprawia, iż przygotowywane jest też stopniowa rezygnacja z pakietu, lecz musi temu towarzyszyć spadek cen ropy naftowej na rynkach globalnych, tak by po rezygnacji z CPN ceny paliwa w kraju nie wzrosły.  Minister energii potwierdził, że resort wciąż uważa, że jeśli cena baryłki ropy wróci do poziomu US$80, to będzie można zakończyć działanie pakietu. Inny ważny wskaźnik to cena oleju napędowego w portach ARA (Amsterdam, Rotterdam i Antwerpia).

·       Przypomnijmy, iż pod koniec marca rząd wprowadził pakiet CPN,  którego celem jest ochrona konsumentów przed skutkami kryzysu naftowego z powodu wojny na Bliskim Wschodzie. W ramach programu CPN stawka VAT na paliwo spadła z 23% do 8%, a akcyza została zmniejszona o 29gr w przypadku litra benzyny i  o 28gr w przypadku oleju napędowego, czyli do najniższego poziomu dopuszczonego przez Unię Europejską.

Bank Światowy:  Utrzymanie prognoz wzrostu PKB dla Polski na 2026 rok, ale rewizja w dół globalnego PKB.

·       W czerwcowym raporcie, Bank Światowy (BŚ) obniżył prognozę globalnego wzrostu gospodarczego na 2026 do 2,5% (najmniej od pandemii COVID-19) tj. o 0,1pp mniej względem szacunków ze stycznia i 2,9% odnotowanych w ubiegłym roku. Analitycy wskazują, że perspektywy gospodarcze obarczone są dużą dozą niepewności ze względu na blokadę Cieśniny Ormuz. W porównaniu do styczniowej wersji raportu, prognozy wzrostu zostały obniżone dla dwóch trzecich gospodarek.

·       Bank Światowy szacuje, że w 2027 globalny wzrost gospodarczy odbije do 2,8 proc., ale pozostanie o 0,4 pp. poniżej średniej z lat 2010–2019. Słaby wzrost PKB w gospodarkach rozwijających się zahamował postępy w doganianiu poziomu dochodów gospodarek rozwiniętych. Jednocześnie ekonomiści banku wskazywali, że ryzyko dalszego pogorszenia sytuacji pozostaje znaczące, jeśli zakłócenia w dostawach energii okażą się poważniejsze niż obecnie zakłada się w scenariuszu bazowym. W takim negatywnym scenariuszu – uwzględniającym również istotne napięcia finansowe - globalny wzrost może spaść w 2026 r. do zaledwie 1,3%, a inflacja wzrosnąć do 4,4%.

·       Jednocześnie jednak Bank Światowy utrzymał styczniowe prognozy wzrostu PKB Polski w 2026 na poziomie 3,1% i 2,6% w 2027 roku.

Komentarz rynkowy

Rynek FX: Decyzja o podwyżce stóp procentowych w strefie euro była zgodna z oczekiwaniami i nie wpłynęła istotnie na kurs €/US$. Rynek koncentruje się na najnowszych doniesieniach z Bliskiego Wschodu i przyszłotygodniowym posiedzeniu Fed.

·       Kurs €/US$ wzrósł wczoraj o niemal pół centa (do 1,1572), co było najsilniejszą od miesiąca zwyżką notowań. Wydarzeniem dnia na gruncie makroekonomicznym było posiedzenie Europejskiego Banku Centralnego, jednak tak jak zakładaliśmy – mimo podwyżki stóp procentowych o 25bp - narracja prezes Lagarde nie była na tyle jastrzębia, by nasilić rynkowe oczekiwania na podwyżki stóp procentowych. Szefowa EBC uzależnia kolejne decyzje banku od napływających informacji. Rynek pozostaje natomiast wierny scenariuszowi podwyżek stóp procentowych w skali 75bp (wliczając wczorajszą).

·       Obecnie uwaga inwestorów przesuwa się na wydarzenia na Bliskim Wschodzie, gdzie wstrzymanie przez prezydenta Trumpa uderzenia na Iran wraz z kolejną informacją o bliskim porozumieniu z Iranem zepchnęło ceny ropy Brent poniżej poziomu US$90/bbl. Z danych makroekonomicznych interesująco zapowiada się wstępny odczyt indeksu uniwersytetu Michigan, gdzie możliwy wzrost oczekiwań inflacyjnych może sprzyjać bardziej agresywnej ścieżce stóp procentowych Fed. Przypomnijmy, iż posiedzenie Rezerwy Federalnej (pierwsze pod wodzą Kevina Warsha) jest głównym wydarzeniem przyszłego tygodnia. Nie oczekujemy na nim zmian stóp procentowych Fed.

·       Mimo wzrostu kursu €/US$ złoty taniał, a notowania €/PLN przesunęły się do nawet 4,26 (szczyty z końca kwietnia). Na koniec dnia jednak polska waluta umocniła się do 4,2460. Podwyższonej w stosunku do ostatnich tygodni zmienności złotego nie doświadczyły inne waluty tej części regionu. Czeska korona i węgierski forint stabilizowały się w relacji do euro pozostając blisko odpowiednio tegorocznego i 4-letniego maksimum swoich wartości. Słabość złotego w warunkach przeceny dolara czy stabilizacji walut Europy Środkowo-Wschodniej przypisujemy wypowiedziom członków Rady Polityki Pieniężnej z tego tygodnia, które wyraźnie ostudziły oczekiwania na podwyżki stóp procentowych w Polsce. Dzisiejsze krajowe dane o rachunku obrotów bieżących pozostaną neutralne dla polskiej waluty.

Rynek FI: POLGBs pogłębiają spadki rentowności wykorzystując komentarze członków RPP oraz spadki cen ropy naftowej na świecie. 

·       Dochodowość niemieckich obligacji zniżkuje, co w większej mierze przypisać należy informacjom dotyczącym Bliskiego Wschodu niż przebiegu posiedzenia Europejskiego Banku Centralnego. Donald Trump poinformował o bliskim porozumieniu z Iranem, które w jego ocenie może zostać podpisane w weekend. W reakcji na te doniesienia, ceny ropy naftowej obniżyły się poniżej poziomu US$90/bbl, a rentowność 10-latki niemieckiej do 3,0% a więc środka wielomiesięcznego przedziału 2,90 – 3,10%. Wynik posiedzenia EBC nie miał większego przełożenia na wycenę Bunda. Narracja Lagarde nie przekreśliła rynkowych wycen kolejnych podwyżek stóp procentowych w strefie euro. Na rynku amerykańskiego długu również obserwowaliśmy zniżkę rentowności. Długi koniec Treasuries obniżył się do 4,47%, gdzie wyczekuje dzisiejszych danych o nastrojach konsumenta. Oczekiwania inflacyjne według Uniwersytetu Michigan będą jedną z ostatnich interesujących publikacji przed przyszłotygodniowym posiedzeniem Rezerwy Federalnej.

·       Łagodna narracja części członków Rady Polityki Pieniężnej (w porównaniu do wycen powrotu do podwyżek stóp procentowych NBP) wraz z deeskalacją napięcia na Bliskim Wschodzie sprzyja spadkowi dochodowości krajowego długu. W rezultacie długi koniec krajowej krzywej obniżył się do poziomu 5,65%, choć jeszcze na początku tygodnia był bliżej 5,90%. POLGBs naśladują dziś trendy globalne, gdzie rynek dość entuzjastycznie przyjął zapowiedzi możliwego porozumienia pokojowego USA z Iranem. Daje to dobrą podstawę do kontynuacji spadku dochodowości krajowych obligacji dzisiaj.