Serwis ekonomiczny ING

Wiadomości zagraniczne

Pat negocjacyjny na Bliskim Wschodzie trwa. Ropa naftowa nieco tanieje m.in. po informacjach USA o uwolnieniu części rezerw strategicznych surowca.

• Napięcie na Bliskim Wschodzie pozostaje wysokie, choć równolegle kontynuowane są próby dyplomatycznego rozwiązania konfliktu między USA a Iranem. Według agencji Reuters początek tygodnia miał przynieść próby znalezienia kompromisu, po tym jak w weekend USA odrzuciły irańską propozycję przewidującą m.in. ponowne otwarcie cieśniny Ormuz oraz powrót do negocjacji nuklearnych. Administracja Donalda Trumpa nie zgodziła się jednak irańskie warunki dotyczące zniesienia sankcji i dostępu do zamrożonych aktywów. Trump nie wykluczył przy tym ponowienia amerykańskich ataków na Iran. Teheran deklaruje gotowość zarówno do dalszych rozmów, jak i do wznowienia działań militarnych.
• Nerwowość sytuacji na Bliskim Wschodzie utrzymuje relatywnie wysokie ceny ropy naftowej. Dziś na otwarciu cena baryłki Brent wynosi US$103 (wobec US$107 na wczorajszym otwarciu), a gaz ziemny (TTF 1M) kosztuje €69/MWh (€72/MWh we wtorek rano). Rynek z ulgą przyjął informacje amerykańskiego ministra energii Chrisa Wrighta o udostępnieniu 40mln baryłek ropy naftowej ze strategicznej rezerwy tego surowca. Jest to kolejny krok w realizacji zapowiedzi z marca, kiedy Wright ogłosił uwolnienie 172mln baryłek w ramach skoordynowanej przez Międzynarodową Agencję Energetyczną akcji 30 państw. Na rynek wypuszczonych miało zostać 400mln baryłek. Obecny poziom amerykańskich rezerw jest najniższy od 1982 r. i wynosi ok. 285mln baryłek.

USA rozmawiają z Rosją nt. zakończenia wojny w Ukrainie.

• Według informacji agencji Reuters w poniedziałek Kiriłł Dmitrijew, wysłannik przywódcy Rosji, omawiał w Waszyngtonie możliwość zakończenia wojny z Ukrainą z przedstawicielami administracji Donalda Trumpa. Powołując się na źródła, agencja podała, że Dmitrijew spotkał się z przedstawicielami ministerstwa skarbu USA. Reuters zauważył, że wizyta wysłannika Putina w Waszyngtonie nastąpiła po spotkaniu prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego i Trumpa w Nowym Jorku.

USA: Indeks Conference Board najniżej od 12 lat.

• Indeks zaufania konsumentów Conference Board spadł we wrześniu do 81,9 pkt z 88,6 pkt w sierpniu (konsensus zakładał 89,0 pkt). Indeks oceny bieżącej sytuacji obniżył się aż o 8 pkt, natomiast indeks oczekiwań spadł o 6 pkt. Główny indeks okazał się słabszy od wszystkich prognoz uwzględnionych w ankiecie i znalazł się na najniższym poziomie od 12 lat. Szczegóły badania wskazują na rosnące obawy zarówno o koszty utrzymania, głównie w związku ze wzrostem cen paliw, jak i  o bezpieczeństwo zatrudnienia. Wskaźnik oceny sytuacji na rynku pracy, czyli różnica między odsetkiem respondentów twierdzących, że miejsc pracy jest dużo, a odsetkiem wskazującym, że trudno jest znaleźć zatrudnienie, spadł do najniższego poziomu od marca 2021 r.

USA: Wyższy od oczekiwań wzrost cen nieruchomości i mniej wakatów w lipcu.

• Wskaźnik cen nieruchomości S&P Case-Shiller wzrósł w sierpniu w USA o 2,47%r/r, po wzroście o 2,15%r/r w lipcu (po rewizji w górę z 2,10%). Konsensus rynkowy wskazywał na wzrost cen o 2,20%r/r.
• Liczba wakatów (JOLTS) obniżyła się w sierpniu w USA do 7079tys. z 7335tys. w lipcu (po rewizji z 7271tys. raportowanych wcześniej). Analitycy oczekiwali 7228tys. wolnych miejsc pracy. Spadek liczby ofert pracy do najniższego poziomu od pięciu miesięcy wskazuje na stopniowe schłodzenie popytu na pracę, ale spadkowi nowych ofert nie towarzyszy wzrost zwolnień, czy załamanie w obszarze zatrudnienia. W kontekście rynku pracy inwestorzy będą śledzili także dzisiejsze dane ADP o zatrudnieniu w sektorze prywatnym oraz najważniejsze w tym kontekście piątkowe dane o zatrudnieniu poza rolnictwem.

Chińskie wskaźniki PMI sugerują poprawę koniunktury w usługach i przetwórstwie.

• Wskaźnik PMI w chińskim przetwórstwie poprawił się we wrześniu do 50,1pkt z 49,8pkt miesiąc wcześniej (oczekiwano 50,1pkt.), a wskaźnik poza przetwórstwem wzrósł do 50,2pkt. (konsensus 49,2pkt.) z 49,0pkt. w sierpniu. Wzrost obu indeksów powyżej 50pkt. sugeruje umiarkowaną poprawę aktywności gospodarczej we wrześniu.
• Za poprawą wskaźnika dla przetwórstwa stał głównie subindeks produkcji, który wzrósł do najwyższego poziomu w tym roku. Pogorszył się natomiast wskaźniki nowych zamówień, w tym zamówień eksportowych. Wskaźniki cenowe sugerują wzrost presji kosztowej i podwyżki cen w związku z droższą energią.
• Większym zaskoczeniem była skala poprawy wskaźnika dla usług. Chociaż nowe zamówienia wciąż spadały, to w wolniejszym tempie, a wskaźnik oczekiwań wzrósł do najwyższego poziomu od stycznia. Podobnie jak w przetwórstwie, widoczne były sygnały presji cenowej.
• Główne sygnały płynące z wrześniowego badania managerów logistyki to niewielka poprawa koniunktury i ryzyko wzrostu inflacji w najbliższych miesiącach. 

Wiadomości krajowe

Szacujemy, że inflacja przekroczyła 4%r/r we wrześniu. Głównie za sprawą drogich paliw. RPP

• Dziś o 9:30 poznamy wstępny szacunek wrześniowej inflacji. Według naszych obecnych szacunków inflacja CPI wzrosła we wrześniu do 4,2%r/r z 3,4%r/r w sierpniu. Do wzrostu inflacji przyczynił się w głównej mierze dalszy wzrost cen paliw na stacjach po przywróceniu podstawowej stawki VAT na benzynę i olej napędowy (w drugiej połowie sierpnia obowiązywała obniżona stawka 8%) i przy dalszym wzroście cen ropy naftowej. Szacujemy, że wzrost cen paliw odpowiadał za ok. 2pkt. procentowe rocznego wskaźnika inflacji CPI we wrześniu.
• Nieco mniej korzystnie kształtują się także trendy na rynku żywności. W poprzednich miesiącach ceny w tej kategorii spadały w ujęciu miesięcznym, a korzystne warunki pogodowe wiosną spowodowały, że sezonowe spadki cen warzyw i owoców miały w tym roku miejsce wcześniej niż w poprzednich latach. Spodziewamy się, że przesunięcie sezonowości w tym obszarze spowoduje, że spadki cen warzyw zakończą się w tym roku wcześniej. Już wrzesień może przynieść wzrost cen w tej kategorii.
• Wzrost głównego wskaźnika inflacji powyżej górnej granicy akceptowalnych odchyleń od celu NBP, utrzymujące się wysokie cen ropy naftowej i gazu oraz zacieśnianie polityki pieniężnej przez główne banki centralne napędza oczekiwania na podwyżki stóp procentowych i zwiększa presję na podwyżki stóp procentowych w Polsce. Wydłużający się kryzys energetyczny powoduje, że w najbliższych miesiącach inflacja będzie kształtowała się wyraźnie powyżej 4%r/r, a listopadowa projekcja przedstawi mniej optymistyczne perspektywy inflacji. Dlatego też zmieniamy nasz scenariusz monetarny i obecnie oczekujemy podwyżek stóp NBP o 50pb na początku 2027. Nie można także wykluczyć, że Rada Polityki Pieniężnej (RPP) zdecyduje się na podwyżkę wcześniej np. przy okazji publikacji listopadowej projekcji inflacyjnej.

ME: Orlen powinien obniżyć marże na paliwa – Miłosz Motyka.

• Jeśli to możliwe, to Orlen powinien dodatkowo obniżyć marże na paliwa – powiedział minister energii Miłosz Motyka. Dodał, że rząd nie chce ingerować w rynek, a sprawdzonym rozwiązaniem w tej kwestii jest kontynuacja rządowego programu CPN (Ceny Paliwa Niżej). Minister zwrócił uwagę, że ręczne sterowanie marżą rafineryjną może skończyć się brakami paliw na stacjach.

Rząd przyjął projekt budżet państwa na 2027 i strategię zarządzania długiem.

• Rada Ministrów przyjęła wczoraj projekt budżetu państwa na 2027 z deficytem budżetu (kasowo) w wysokości PLN281,2mld (o PLN1,4mld mniej niż wstępnie) i szacuje deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych (general government) w przyszłym roku na 7,1% PKB – poinformował minister finansów i gospodarki Andrzej Domański.
• W Strategii zarządzania długiem sektora finansów publicznych w latach 2027-30 rząd założył, że w horyzoncie prognozy państwowy dług publiczny pozostanie poniżej konstytucyjnego progu 60% PKB, a  w 2028 występuje prawdopodobieństwo przekroczenia progu długu do PKB na poziomie 55%. W 2029 państwowy dług publiczny jest szacowany na 58,1% PKB, ale dług netto ma w latach 2027-28 utrzymywać się na poziomie 54,7% PKB, czyli progu ostrożnościowego zdefiniowanego w ustawie o finansach publicznych.
• Emisje zagraniczne długu w przyszłym roku są planowane na podobnym poziomie jak w tym roku – powiedział minister Domański. Odnotował, że sytuacja stała się bardzo wymagająca, a rentowności obligacji wzrosły z uwagi na sytuację fiskalną, sytuację na rynku ropy i inflację.
• Obiektywna sytuacja fiskalna w Polsce jest w naszej ocenie trudna, a wysoki deficyt powoduje szybkie narastanie długu publicznego. Brakuje także marginesu bezpieczeństwa dla przekroczenia progu ostrożnościowego na poziomie 55% PKB, być może nawet już w 2027. Zgodnie ustawą o finansach publicznych projekt budżetu na 2029 musiałby w takim scenariuszu zakładać m.in.: (1) brak deficytu, lub deficyt prowadzący do spadku relacji długu do PKB, (2) zamrożenie płac w sferze budżetowej, (3) ograniczenie waloryzacji rent i emerytur do inflacji, (4) zakaz nowych pożyczek i kredytów z budżetu państwa.

GUS: Polska wyludnia się i starzeje najszybciej w Europie.

• Zmiany demograficzne w Polsce są najszybsze w Europie, a kraj wyludnia się i starzeje – wynika z opracowania GUS „Sytuacja demograficzna Polski do 2025 r.”. Depopulacja i starzenie się ludności stawiają wiele wyzwań przed rządem, samorządami, społeczeństwem, jak i jednostkami w obszarach o charakterze ekonomicznym, społecznym, a także psychologicznym, medycznym oraz kulturowym – ocenia urząd statystyczny. GUS odnotował, że kierunek zmian demograficznych w Polsce w najbliższych dekadach jest znany i będzie to dalszy spadek liczby ludności.

GUS: Gospodarstwa domowe coraz lepiej oceniają swoją sytuację materialną.

• W 2025 odsetek gospodarstw domowych, które oceniały swoją sytuację materialną jako raczej dobrą albo dobrą wyniósł 59,2%, wobec 57,7% w 2024. Jednocześnie odsetek badanych oceniających ją jako raczej złą, albo złą zmniejszył się do 4,2% z 4,3% rok wcześniej.

KE: Słabsze nastroje gospodarcze i wzrost oczekiwań inflacyjnych we wrześniu.

• Wskaźnik nastrojów w polskiej gospodarce (ESI – Economic Sentiment Indicator) obniżył się we wrześniu do 98,8pkt. z 99,5pkt. w sierpniu – wynika z najnowszego badania Komisji Europejskiej (KE). Ogólny wskaźnik koniunktury w polskim przemyśle wyniósł -15,3pkt. wobec -15,0pkt. miesiąc wcześniej, a wskaźnik dla usług obniżył się do -3,3pkt. we wrześniu z -2,5pkt w sierpniu.
• Wskaźnik oczekiwań inflacyjnych konsumentów wzrósł do 27,2pkt. we wrześniu z 22,9pkt. w sierpniu. Wskaźnik mierzy oczekiwania co do kształtowania się cen w horyzoncie najbliższych 12 miesięcy.

NBP: Ceny mieszkań stabilne, ale realnie spadają.

• W 2kw26 ceny mieszkań na 16 największych rynkach w Polsce pozostawały względnie stabilne, a po uwzględnieniu inflacji i wzrostu płac większość wskaźników wskazywała na spadki – wynika z kwartalnego raportu Narodowego Banku Polskiego (NBP) dotyczącego rynku nieruchomości.

Mniej obywateli ze statusem ochrony czasowej w sierpniu.

• W sierpniu liczba obywateli Ukrainy ze statusem ochrony czasowej w Polsce obniżyła się o blisko 14tys. do 939tys. – poinformował Eurostat. Liczba ta spada od kwietnia, kiedy wyniosła 971tys.

MF wyemitowało obligacje za PLN150mln dla UW.

• Ministerstwo Finansów wyemitowało obligacje o wartości PLN150mln przeznaczone dla Uniwersytetu Warszawskiego.

Komentarz rynkowy

Rynek FX: Dolar kontynuuje aprecjację mimo coraz wyraźniejszych sygnałów technicznych dotyczących możliwości odwrócenia trendu.

• Mimo coraz mocniejszych sygnałów technicznych dotyczących odwrócenia trendu kurs €/US$ nie zatrzymuje się w spadkach. Wczoraj notowania przełamały istotny opór na poziomie 1,1360, czym odblokowały przestrzeń do ruchu w kierunku nawet 1,1280. Co ciekawe, dolar umacniał się wczoraj mimo wyraźnie słabszych od oczekiwań danych makro z amerykańskiej gospodarki. Rozczarowaniem okazała się zarówno liczba wakatów według JOLTS, jak i odczyt indeksu Conference Board. Nie przeszkodziło to w aprecjacji amerykańskiej waluty, a źródeł jej umocnienia doszukiwać należy się w komentarzach przedstawicieli Fed. Austan Goolsbee przestrzegał przed „igraniem z ogniem” tj. tolerowaniem inflacji powyżej celu, a John Williams (reprezentujący gołębie skrzydło Rezerwy Federalnej) przyznał, iż jeszcze jedna podwyżka stóp procentowych w tym roku może być konieczna. Środa na rynkach finansowych to publikacje inflacji CPI za wrzesień z Niemiec oraz PCE za sierpień z USA, a także finalnego amerykańskiego PKB za 2kw26. Dane będą weryfikatorem narosłych oczekiwań na szybkie i agresywne podwyżki stóp procentowych Europejskiego Banku Centralnego i Fed. Będą one istotne między innymi dla rynkowego konsensusu przed październikowymi posiedzeniami banków centralnych. Obecnie rynkowe wyceny zakładają stabilizację kosztu pieniądza w obu przypadkach w przyszłym miesiącu.
• Złoty dzielnie zniósł wczorajszą solidną zniżkę kursu €/US$. Mimo, iż zgodnie z historyczną korelacją powinna ona przeceniać waluty Europy Środkowo-Wschodniej, to para €/PLN oscylowała wokół poziomu 4,3680 tj. istotnego poziomu oporu technicznego. Dla złotego przeciwwagą dla negatywnego wpływu otoczenia zewnętrznego pozostają rynkowe, coraz bardziej agresywne, scenariusze podwyżek stóp procentowych Narodowego Banku Polskiego. Dziś poznamy wstępne dane dotyczące inflacji CPI w Polsce, które w przypadku realizacji naszej prognozy (wyskok inflacji do 4,2%r/r) mogą je utrwalić. Liczymy, iż próba choćby korekcyjnego wzrostu kursu €/US$ sprowadzi notowania €/PLN do niższego pasma wahań tj. 4,33-4,3680.

Rynek FI: Dzisiejsze publikacje danych inflacyjnych z rynków bazowych i Polski testem dla narosłych oczekiwań dotyczących podwyżek stóp procentowych.

• Rentowność amerykańskich 30-letnich obligacji poziomem 5,60% osiągnęła wczoraj najwyższy poziom od 2002 roku. Najnowszym paliwem do kontynuowania wzrostów dochodowości Treasuries były jastrzębie wypowiedzi przedstawicieli Rezerwy Federalnej. Wczoraj poznaliśmy ponadto dane Conference Board, które wskazały na najniższy od 12 lat poziom zaufania amerykańskich konsumentów oraz dane dotyczące najniższego od pięciu miesięcy spadku liczby wolnych miejsc pracy (job openings). Nerwowości nie było widać natomiast w przypadku niemieckiego długu, który utknął – w przypadku 10-latki – na poziomie 3,62%, gdzie oczekuje dzisiejszych danych inflacyjnych z Niemiec. Spodziewane przyspieszenie dynamiki inflacji powinno wesprzeć jastrzębie oczekiwania rynku na podwyżki stóp procentowych, choć prawdopodobnie nie na tyle, by scenariusz październikowej podwyżki stał się bazowym scenariuszem. Przed Treasuries również istotna sesja z uwagi na publikację danych o inflacji PCE za sierpień, finalnego PKB za 2kw26, ale i kolejnych liczne zaplanowane wypowiedzi przedstawicieli Fed.
• Stabilizacja wyceny niemieckiego długu „pozwoliła” na nieśmiałą próbę zniżki dochodowości na krajowym rynku długu. Rentowność długiego końca krzywej zawróciła z najwyższego zamknięcia od 2023 roku tj. poziomu 6,49% i zakończyła sesję 4pb niżej. Dzisiejsza sesja na rynku POLGBs zapowiada się emocjonująco. Z jednej strony, z uwagi na publikację danych inflacyjnych z Niemiec i USA krajowy rynek pozostanie pod wpływem rynków bazowych. Z drugiej zaś, przed nami także publikacja krajowej inflacji oraz planu podaży obligacji na październik i cały czwarty kwartał. Przede wszystkim, z uwagi na spodziewane silne przyspieszenie dynamiki krajowej inflacji uważamy, iż wyceny krótkiego końca krzywej pozostaną pod presją, nawet jeżeli rynkowe oczekiwania są naszym zdaniem nadmierne.